Sykdom og agens

Ascaris suum, grisens spolorm, er ubikvitær i norske svinebesetningar, og den viktigaste endoparasitten hos gris under norske forhold. Spolormsmitte er assosiert med redusert tilvekst, men ved massive infestasjonar kan grisen få kraftige luftvegssymptom med hoste og tung pust på grunn av larvevandring i lungevevet.

Soppen Sporothrix schenkii finst i heie verda, men er sjeldan i Europa, med unntak av Spania og Italia.

Bakterien Staphylococcus aureus og enkelte andre stafylokokkar kan skilja ut toksin i mat og vera årsak til sjukdom hos menneske.

Surra er ein dødeleg sjukdom som rammer hestedyr og fleire andre dyreslag. Sjukdommen gjev feber og skuldast ein blodparasitt som blir overført med insekter.

Svelgbrems og hudbrems er vanlege hos villrein, og i dei siste åra er elgen sin svelgbrems blitt oppdaga i stadig fleire område av landet. Dyra blir stressa av åtak frå dei flygande bremseflugene om sommaren. I tillegg er utviklinga av bremselarvane i dyra ei belasting for dyra om vinteren.

Sviknott (slekta Culicoides) er blodsugande insekt som kan overføra sjukdommar mellom dyr.

Svinedysenteri forårsakes av bakterien Brachyspira hyodysenteriae, og er karakterisert ved grålig, ofte blodtilblandet og slimet avføring, redusert tilvekst og dårlig fôrutnyttelse. Lidelsen forekommer hyppigst hos slaktegriser og kan angå en stor andel av grisene. Infeksjonen er sjelden i norske svinebesetninger.

Influensa er ein svært smittsam virusinfeksjon hos gris der årsaka er influensa A-virus. Viruset kan smitta både frå menneske til gris og frå gris til menneske.

Lidelsen forårsakes av infeksjon med bakterien Lawsonia intracellularis. Den opptrer i en kronisk form, intestinal adenomatose, hos nylig avvendte griser, og en akutt form, regional tarmblødning, hos rekrutteringspurker og store slaktegriser.

Tarmbrann eller blodig, nekrotiserande enteritt, er ein alvorleg tynntarmsbetennelse med høg dødelegheit hos spedgris. I Noreg er sjukdommen ikkje rapportert frå svin sidan 2015.