Virushepatitt hos and (duck virus hepatitis – DVH)
Virushepatitt hos and (DVH) er ein akutt smittsam sjukdom som rammar unge andungar. Sjukdommen er kjenneteikna av høg dødelegheit og typiske leverskadar.
DVH er Liste 2-sjukdom, og førekomst eller mistanke skal straks meldast til Mattilsynet.
Smittestoff og smitteveger
Sjukdomen DVH har tradisjonelt blitt delt inn i type I, II og III. DVH type I kan vere forårsaka av minst tre ulike genotypar av andehepatitt A-virus (DHAV), eit medlem av slekta Avihepatovirus i familien Picornaviridae.
DVH er knytt til ein akutt og smittsam infeksjon hos mottakelege andungar under 6 veker gamle, ofte under 3 veker. Sjukdomen førekjem ikkje hos eldre fuglar.
Viruset blir hovudsakleg spreidd gjennom kontakt med infiserte dyr eller miljø, særleg via avføring, forureina vatn, strø og utstyr. Indirekte smitte via menneske, klede eller transportutstyr kan òg føre viruset vidare.
Sjukdomsteikn og diagnostikk
Inkubasjonstida hos andungar er 18–48 timar. Dei ramma andungane blir sløve, mister balansen, får kramper og døyr oftast i løpet av kort tid, ofte med bakoverbøygd nakke (opisthotonus). Sjølv om eldre andungar kan bli smitta, er det ikkje sett sjukdomsteikn hos ender som er meir enn 7 veker gamle. Dødelegheita kan vere opptil 95 % hos fullt mottakelege andungar.
Ein tentativ diagnose kan baserast på sjukehistorie og funn av lesjonar. Perakutt førekomst, rask spreiing og eit kort klinisk forløp, saman med dei typiske leverlesjonane, peikar sterkt mot DVH. Sikker diagnostikk krev påvising av agens med PCR, vanlegvis frå leverhomogenat.
Førekomst
DVH førekjem ikkje i Noreg. Sjukdomen er oppført på Liste 2 i Forskrift om dyrehelse (dyrehelseforskrifta), og mistanke om førekomst skal straks meldast til Mattilsynet.
Tiltak
Det finst inga spesifikk behandling for DVH. Det finst vaksinar, men desse er ikkje tillatne å bruke i Noreg. For førebygging og kontroll er ein derfor avhengig av god biosikkerheit
Les mer om virushepatitt hos and her:
